تاکرولیموس Tacrolimus


● تاکرولیموس یک داروی سرکوب کننده سیستم ایمنی است که متعلق به دسته ای از داروها به نام مهارکننده های کلسینورین است.

● معمولاً در پیوند اعضا برای جلوگیری از رد اعضای پیوندی استفاده می شود.

● تاکرولیموس با سرکوب فعالیت سیستم ایمنی، به ویژه با مهار فعال شدن سلول های T که نقش کلیدی در پاسخ ایمنی دارند، عمل می کند.

● با تضعیف پاسخ ایمنی، تاکرولیموس به جلوگیری از حمله بدن و رد عضو پیوند شده کمک می کند.

 

مکانیسم اثر

● تاکرولیموس اثرات سرکوب کننده سیستم ایمنی خود را با مهار فعالیت کلسینورین، پروتئین فسفاتاز دخیل در فعال سازی سلول های T اعمال می کند.

● تاکرولیموس با مسدود کردن کلسینورین از فعال شدن و تکثیر سلول‌های T که برای پاسخ ایمنی حیاتی هستند، جلوگیری می‌کند.

● این اثر مهاری به سرکوب سیستم ایمنی و کاهش خطر رد عضو در پیوند یا کنترل التهاب در شرایطی مانند درماتیت آتوپیک کمک می کند.

فارماکودینامیک

● فارماکودینامیک تاکرولیموس شامل تعامل خاص آن با کلسینورین است که منجر به مهار فعال شدن سلول های T و سرکوب پاسخ ایمنی می شود.

● این مهار به جلوگیری از پس زدن اندام های پیوندی یا کنترل التهاب در شرایطی مانند درماتیت آتوپیک کمک می کند.

فارماکوکینتیک

● تاکرولیموس پس از مصرف خوراکی به خوبی جذب می شود، اما جذب آن می تواند تحت تأثیر عواملی مانند غذا و سایر داروها باشد.

● این دارو به طور گسترده در کبد توسط سیستم آنزیمی سیتوکروم P450، به ویژه CYP3A4 متابولیزه می شود و تحت متابولیسم کبدی و خارج کبدی قرار می گیرد.

● تاکرولیموس عمدتاً از طریق صفرا و مدفوع دفع می شود.

● نظارت بر سطح خون برای حفظ غلظت های درمانی و جلوگیری از مسمومیت بسیار مهم است.

موارد مصرف تاکرولیموس

پیوند عضو:
● تاکرولیموس برای پیشگیری از رد عضو در افرادی که تحت پیوند کبد، کلیه، قلب یا ریه قرار گرفته اند، توصیه می شود.

درماتیت آتوپیک:
● پماد تاکرولیموس همچنین برای درمان درماتیت آتوپیک متوسط تا شدید (اگزما) در افرادی که به درمان‌های موضعی دیگر پاسخ نمی‌دهند یا نمی‌توانند تحمل کنند، استفاده می‌شود.

 

مقدار مصرف تاکرولیموس

● دوز تاکرولیموس بسته به اندیکاسیون خاص، عوامل فردی و نوع پیوند می تواند متفاوت باشد.

● دوز معمولاً بر اساس سطح خون و پاسخ فردی تنظیم می شود.

● تاکرولیموس در هر دو فرمول رهش فوری و طولانی رهش موجود است و رژیم دوز خاص به فرمولاسیون و شرایط فردی بستگی دارد.

موارد منع مصرف

● تاکرولیموس نباید در افرادی که دارای حساسیت یا آلرژی شناخته شده به دارو یا اجزای آن هستند استفاده شود.

 

عوارض جانبی تاکرولیموس

● افزایش خطر عفونت: تاکرولیموس سیستم ایمنی را سرکوب می کند و خطر عفونت ها از جمله عفونت های باکتریایی، عفونت های ویروسی و قارچی را افزایش می دهد.

● سمیت کلیوی: تاکرولیموس می تواند باعث آسیب کلیه شود و منجر به اختلال در عملکرد کلیه و عدم تعادل الکترولیت شود.

● عوارض عصبی: عوارض جانبی شایع شامل لرزش، سردرد، بی خوابی و تغییر وضعیت روانی است. موارد نادری از تشنج نیز گزارش شده است.

 

تداخلات دارویی

پیمکرولیموس , کاسپوفانجین

مهارکننده‌ها و محرک‌های CYP3A4:
● تاکرولیموس عمدتاً توسط آنزیم کبدی CYP3A4 متابولیزه می‌شود.

● داروهایی که این آنزیم را مهار یا القا می کنند ممکن است بر متابولیسم و سطوح خونی تاکرولیموس تأثیر بگذارند.

● مهم است که متخصصان را در مورد تمام داروهایی که مصرف می شوند، از جمله داروهای بدون نسخه و مکمل های گیاهی، آگاه کنید.

 

هشدارها

افزایش حساسیت به عفونت ها:
● تاکرولیموس سیستم ایمنی بدن را ضعیف می کند و افراد را مستعد ابتلا به عفونت ها می کند.

● عفونت های جدی یا تهدید کننده زندگی ممکن است رخ دهد.

افزایش خطر ابتلا به برخی سرطان ها:
● تاکرولیموس می تواند خطر ابتلا به انواع خاصی از سرطان، به ویژه سرطان پوست و لنفوم را افزایش دهد.

● نظارت منظم و اقدامات احتیاطی در برابر قرار گرفتن بیش از حد در معرض نور خورشید توصیه می شود.

 

نکات قابل توصیه

عملکرد کلیه:
● تاکرولیموس عمدتاً از طریق کلیه ها دفع می شود.
● افراد مبتلا به اختلال عملکرد کلیه ممکن است نیاز به تنظیم دوز یا نظارت دقیق داشته باشند.

فشار خون بالا و دیابت:
● تاکرولیموس می تواند باعث افزایش فشار خون و دیابت شود یا آن را بدتر کند.
● کنترل منظم فشار خون و سطح قند خون توصیه می شود.

 

مصرف در بارداری

● مصرف تاکرولیموس در دوران بارداری باید با یک متخصص مشورت شود.

● عموماً این دارو بی خطرتر از سایر داروهای سرکوب کننده سیستم ایمنی بدن در نظر گرفته می شود، اما خطرات و مزایای احتمالی آن باید به دقت ارزیابی شوند.

● تنظیم دوز ممکن است در طول بارداری برای حفظ سطوح درمانی و جلوگیری از رد عضو پیوند شده ضروری باشد.

مصرف در شیردهی

● تاکرولیموس در شیر مادر ترشح می شود و خطر عوارض جانبی در نوزادان شیرده وجود دارد.

● تصمیم به تغذیه با شیر مادر در حین مصرف تاکرولیموس باید با مشورت یک متخصص و ارزیابی فواید بالقوه در برابر خطرات احتمالی برای نوزاد گرفته شود.

● ممکن است گزینه های درمانی جایگزین یا قطع موقت شیردهی در نظر گرفته شود.

اشکال دارو تاکرولیموس

● کپسول/قرص خوراکی: تاکرولیموس معمولاً در فرمول‌های خوراکی با رهش فوری برای استفاده سیستمیک موجود است.

● کپسول های طولانی رهش: فرمولاسیون های طولانی رهش تاکرولیموس موجود است که آزادسازی کنترل شده دارو را در طول زمان فراهم می کند و امکان دوز کمتری را فراهم می کند.

● پماد: پماد تاکرولیموس یک فرمول موضعی است که برای درمان درماتیت آتوپیک استفاده می شود.
"داروهای معرفی شده و مشاوره دارویی به معنای تجویز نمی باشند. لطفا پیش از مصرف هر دارویی با پزشک مشورت کنید."

بنر مشاوره دارویی
 
برای دسترسی به کانال های شرکت خدمات دارویی رضوی بر روی پیام رسان مدنظر کلیک کنید:

🟣 اینستاگرام 🟡 لینکدین 🔵 تلگرام 🟠 ایتا 🟢 بله

نظر خود را درباره خدمات ما بگویید:

لینک نظرسنجی
 

پرسش از دکتر داروساز


سوالات کاربران
    • سمیه منصوری | 1403/03/04

      من راضی هستم ازاین پمادفقط میخام بدونم چندساعت یادقیقه زمان میبره تاتاکرولیموس جذب پوست بشه

      پاسخ خانم دکتر دنیایی:

      با سلام در این خصوص نمیتوان با قاطعیت نظر داد. تا حدی نوع فرمولاسیون نوع ضایعه، مشخصات پوست بیمار بستگی دارد


    • سپهر | 1403/02/13

      سلام وقت شما بخیر، پدر من کلیه هاش پروتئین دفع میکنه طی چند ماه گذشته هم کراتینین و ESR شون بالا رفته بود که خب بهتر شدن ولی پروتئین بالاست و دکتری که تازگی بهشون مراجعه کردن قرص تاکلیروس ۱ م هم براشون تجویز کردن یه روز درمیون، ازونجایی که اینجا ذکر شده تاثیرش رو کلیه منفیه به نظر شما مصرفش موردی نداره؟؟

      پاسخ خانم دکتر دنیایی:

      با سلام خیر با توجه به تجویز متخصص این دارو را باید مصرف کنند و مرتب تحت نظر متخصص معالجشان باشند


    • آیدا عسکری آشتیانی | 1403/02/09

      سلام وقتتون بخیر ببخشید همسر من پیپند کلیه انجام داده و داروی تاکرولیموس مصرف می کنه زنجبیل می تونه بخوره؟

      پاسخ دکتر طهورا رضائی:

      با سلام.تداخل خاصی بین این دو ذکر نشده است ولی درمورد تداخلات مواردی از جمله زنجبیل نمی توان با قطعیت نظر داد و البته مقدار زیادمصرف برای هیچ فردی توصیه نمیشود.


    • سمیه | 1403/01/19

      باسلام من این دارو تاکرولیموس دارم به نظرتون چه موقعه ای خوبه اسفاده کنم

      پاسخ دکتر طهورا رضائی:

      با سلام. دارو یا یک ساعت قبل غذا یا دو ساعت بعد غذا مصرف شود و در ساعت مشخصی از روز استفاده شود. 


    • فاطمه | 1402/05/23

      عفونت چشم گرفته بودم قرمزی چشم خوب شده دکتر برای تار دیدنم قطره تاکرو لیموس نوشتن آیا فشار ثاثیر دارد من فشارم بالا هست چون

      پاسخ خانم دکتر دنیایی:

      با سلام فرم خوراکی آن در فشار بالا باید با احتیاط مصرف شود
      قطره چشمی آن در ایران موجود نیست


    • رضا | 1402/01/10

      سلام بنده بیمار پیوند هستم از تاکرولیموس 1 میلی گرمی استفاده می کنم چند وقت احساس می کنم قلبم تند تر میزنه و فشار خونم 13 یا 14 شده تنفس هم سخت تر شده عوارض تاکرولیموس رو خونده م همه این موارد رو نوشته بود امکانش هست من با کاهش دارو یا قطع دارو به وضعیت نرمال برسم

      پاسخ خانم دکتر دنیایی:

      با سلام حتما در این خصوص به متخصص معالجتان اطلاع دهید شما مجاز به قطع دارو بدون مشورت با پزشک نیستید


    • مهدی | 1401/12/08

      با سلام مدتیه پلک هام دچار اگزما شده خارش و خشکی داشت به پزشک مراجعه کردم پیکرولیموس تجویز کردن اما بعد از مصرفش شدیدا چشمام سوزش داشت به همین خاطر قطع کردم پزشک دیگه ای برام تاکرولیموس تجویز کردن به پزشک گفتم که داخل بروشور قید شده که اطراف چشم استفاده نشود ایشون گفتن معمولا پزشکا تجویز میکنن برای صورت و چشم بازهم سوزش شدید دارم چند روزیه استفاده نکنم دیگه؟

      پاسخ خانم دکتر اله دادی:

      سلام
      با توجه به توصیه شرکت سازنده دارو نباید در اطراف چشم استفاده شود.
      توصیه شرکت سازنده: این محصول فقط برای مصرف موضعی روی پوست طراحی شده، از استفاده آن در نواحی داخل چشم و اطراف آن، داخل بینی و دهان خودداری کنید. ( اگر به طور غیر عمد محصول با این نواحی تماس یافت با آب فراوان بشویید )


    • مصطفی | 1400/08/08

      سلام باتوجه به نایاب بودن کرم elidel آیا مجاز هستش که از تاکرولیموس استفاده کرد یا خیر؟؟؟؟

      پاسخ خانم دکتر دنیایی:

      با سلام با توجه به اینکه تاکرولیموس و پیمکرولیموس دو داروی متفاوت ولی هم خانواده هستند تغییر این دو باید تحت نظر متخصص معالج باشد


    • azadeh | 1399/10/17

      عرض سلام و احترام بنده بیماری لوپوس دارم قرص هیدروکسی کلروکین 2 عدد و پردنیزولون 1.5 عدد و ویتامین دی استفاده میکنم حدود دوماه پیش دکتر معالجم گفتند که بیماریم فعال شده و قرص کوگرافت را روزی یکبار تجویز کردند در این مدت ریزش و شکستگی مو که از قبل داشتم بیشتر و افزایش وزن داشتم میخواستم بپرسم که می تواند از عوارض این قرص باشد و تا چه مدت باید استفاده کرد دکتر دو بسته 48 تایی بهم داده است. پیشاپیش از بذل توجه شما سپاسگزارم

      پاسخ خانم دکتر دنیایی:

      با سلام بله دو مشکل پیش آمده جزء عوارض این دارو می باشد.
      مدت مصرف آن را پزشکتان تعیین می کند


    • معصومه سالاروند | 1399/09/06

      باسلام من بیماری لوپوس دارم وقرص هیدروکسی وآزارام مصرف میکردم و پردنیزلون حالا افت سلولی دارم گلبولهای سفید خونم پایین اومدن دکتر قرص تاکرولیموس رو جایگزین اون دوتا کردن حالا هشت روزه مصرف کردم هیچ بهبودی نداشتم التهاب مفاصل و درد شدید دارم بیشتر درناحیه کتف و انگشتام و گلوم قرص پردنیزلون هم در کنارش مصرف میکنم میشه نظرتون رو بهم بگید چرا این دارو اثری درمن نداره .ممنون

      پاسخ خانم دکتر بیدار:

      با سلام
       قضاوت در مورد اثر بخشی تاکرولیموس به زمان بیشتری نیاز است.. فعلا می توانید مصرف پردنیزولون را ادامه دهید


    • Afshin | 1399/06/16

      سلام استفاده موضعی از پماد تاکرولیموس باعث تضعیف سیستم ایمنی میشود؟

      پاسخ اقای دکتر اشرفی:

      سلام با توجه به جذب کم سیستمی دارو خیر


    • اعظم | 1399/03/28

      سلام وسپاس ازتوضیحات کامل تاکرولیموس چه مکانیسمی تاثیربرروی پلاکت وکسی که فنوباربیتال مصرف میکنه میگذاره؟

      پاسخ خانم دکتر دنیایی:

      با سلام اثر کاهنده روی تعداد پلاکت می تواند داشته باشد. با فنوباربیتال تداخل دارد لازم است که فنوباربیتال با داروی دیگری جایگزین شود


    • مهری | 1399/03/27

      سلام، بیش از یکسال دارم کپسول تاکرولیموس رو یک روز در میان استفاده می کنم مشکل دستگاه گوارش داشتم الان بدتر شد، داروی اوزونیوم هم استفاده می کنم ضمن اینکه دچار تغییرات ادراری شدم و سوزش بعد از ادرار دارم یکبار هم تو ازمایشم دفع پروتیین نشون داده شد، سوالم اینکه اینها عوارض مصرف این داروست؟

      پاسخ خانم دکتر مشیری:

      با سلام
      سمیت کلیوی یکی از عواض این دارو میباد که مهم بوده و نیازمند مراجعه به پزشک و پیگیری میباشد.


    • محمد | 1398/11/23

      با سلام من حدودا دو هفته مباشد که استفاده کردم از این دارو،برا یک لکه سفید زیر گلو،ولی تغیری نکرده،دلیل چیست؟با تشکر،(دکتر گفت دلیل بوجود آمدن این لکه عصبانیت میباشد)

      پاسخ خانم دکتر اسکناطی:

      تاکرولیموس در درمان پسوریازیس کاربرد دارد که مکانیسم  و علت تقریبا نامشخص است . 
      دوره درمان معمولا چند هفته زمان می برد.


    • عباس | 1398/10/15

      آیا پماد مدوپروک 0/1(پماد ایرانی) برای افراد مبتلا به پیسی مناسب می دانید ؟ پماد خارجی آن را (در شیراز) پیدا نکردم .با سپاس

      پاسخ اقای دکتر میرحسینی:

      بله
      قطعا میتونه کمک کننده باشه